روش آزمايشگاهي تجزيه مايع نخاع

روش آزمايشگاهي تجزيه مايع نخاع

 دكتر سعيد مهدوي

 دكتراي علوم آزمايشگاهي

مايع مغزي نخاعي اولين بار در سال 1764 توسط فردي به‌نام Cotango شناخته شد، اين مايع از شبكه كروئيد داخل مغز توليد و موجب تامين مواد غذايي و دفع مواد زائد و سدي مكانيكي جهت بافت عصبي مغز مي‌باشد.

مقدار تام اين مايع كه دائما در حال توليد مي‌باشد در نوزادان و بالغين متفاوت و به ترتيب حدود 60-10 ميلي‌ليتر و 170-140 ميلي‌ليتر و حدودا در هر ساعت 20 ميلي‌ليتر از اين مايع توليد مي‌گردد.

جهت بررسي اين مايع، در آزمایشگاه پاتوبیولوژی پزشكان باليني از بين مهره‌هاي سوم و چهارم يا پنجم كمري و با سوزني خاص مايع را آسپيره مي‌نمايند. نمونه در سه ظرف تميز و استريل در پيچدار جهت تجزيه در بخش‌هاي بيوشيمي و سرولوژي، ميكروبشناسي، شمارش سلولي ارسال مي‌شود.

انجام آزمايشات بر روي اين مايع ذاتاًًً اورژانس است، چه بر روي برگه آزمايش نوشته شده باشد يا خير و بايد هرچه سريعتر در آزمايشگاه مورد بررسي قرار گيرد. اما اگر بهر دليل شرايط تجزيه مايع فراهم نبود:

– لوله اول (بيوشيمي) بهتر است تا 6 ساعت در يخچال 4 درجه سانتيگراد نگهداري شود و نگهداري طولاني‌تر در 20- درجه سانتيگراد ذخيره شود.

– لوله دوم (ميكروبشناسي) بهتر است در حرارت اتاق (20 تا 25 درجه سانتيگراد) نگهداري شود.

– لوله سوم (شمارش سلول) بهتر است در حرارت 4 درجه سانتيگراد و در يخچال معمولي نگهداري شود.

در زمان اخذ نمونه بايد برچسب نمونه‌ها كامل و حاوي اطلاعات زير باشد؛

نام، نام خانوادگي، سن و جنس، نام پزشك، نام بخش، شماره اطاق و تخت، تاريخ، ساعت اخذ، نام پزشك معالج، محل آناتوميك جمع‌آوري نمونه (نخاع كمري، شنت و..) تشخيص باليني، درمان آنتي‌بيوتيكي.

– لوله‌ها بايد بلافاصله و بدون فوت وقت توسط پرسنل بخش، انترن يا رزيدنت و در رك‌‌هاي از قبل آماده شده به آزمايشگاه منتقل شود.

– از پنبه يا هر درپوش ديگري جهت بستن درب لوله‌ها پرهيز گردد.

– به محض رسيدن به آزمايشگاه ساعت ورود و تاريخ در دفتر مخصوص مايع مغزي نخاعي ثبت گردد و مشخصات آن در دفتر قيد شود.

تجزيه CSF در بخش شمارش سلول:

به طور كلي در اين بخش چهار عمل بر روي آن انجام مي‌شود.

•1-    گزارش ظاهر يا Appearance مايع مغزي نخاعي بر اساس جدول ذيل

•2-   شمارش سلول آن بر اساس روشي كه ذيلا قيد مي‌شود.

•3-  تصحيح احتمالي شمارش سلولي در صورت ورود خون به CSF

•4-   شمارش افتراقي سلول‌ها(Diff)

منبع: سایت آزمایشگا پاتوبیولوژی پارسه

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

سیزده − چهار =